
روش های پرداخت سطح ورق استیل از جمله اقداماتی است که نهتنها زیبایی ورق را افزایش میدهد؛ بلکه عملکرد، میزان مقاومت فولاد در برابر خوردگی و… را نیز تحتتأثیر خود قرار میدهد. در واقع انواع مختلفی از روشهای پرداخت بر روی فولاد ضدزنگ وجود دارند که هر یک میزان مقاومت فولاد در برابر خوردگی، جذابیت و زیبایی، خواص الکتریکی، میزان جوشپذیری و فرایند مونتاژ را دستخوش تغییر میکنند.
بنابراین قبل از انتخاب ورق استیل باید نوع پرداخت سطحی که بر روی آن انجام شده را بدانید. چرا که این موضوع باعث میشود متناسب با نیاز و کاربرد مد نظرتان، بتوانید بهترین نوع ورق استیل را از نظر پرداخت سطح انتخاب کنید. به عنوان مثال در برخی کاربردها نظیر اجزای سوپرکنداکتورها و یا شلنگهای فلزی انعطافپذیر، برای محصول نهایی نیاز به سطح خاصی میباشد تا امکان طراحیهای مختلف بر روی آن وجود داشته باشد.
پس به منظور آگاهی از انواع روش های پرداخت سطح ورق استیل و انتخاب بهترین نوع فولاد متناسب با کاربرد شما، تا انتهای این مقاله همراه ما باشید.
منظور از پرداخت سطوح فولاد ضدزنگ چیست؟
سطح پرداخت شده یک ویژگی ظاهری و مهم در ورق استیل محسوب میشود که از طریق عملیاتهای مختلف نظیر رولینگ، پولیش کاری و بلاست انجام میشود. این عملیات شامل پرداخت سطح طیف وسیعی از ورق استیل مات تا ورق استیل براق و همچنین طرحهای خاص که به صورت مکانیکی اعمال میشود کاربردهای متفاوتی دارند.
همانطور که میدانید پس از طراحی قطعه، شکلدهی و انجام برشکاری بر روی آن، نوبت به فرایندی به نام پرداخت سطح میرسد. در این فرایند که جز نهاییترین مراحل تولید قطعه محسوب میشود؛ سطح فلز تغییرات محسوسی را تجربه میکند. این تغییرات تنها برای براق کردن و افزایش زیبایی سطح فولاد انجام نمیشوند بلکه برای ایجاد کردن برخی از خواص و ویژگیهای مطلوب صورت میگیرند. ممکن است در این مرحله به منظور افزایش مقاومت فلز در برابر خوردگی و همچنین نیروهای وارده به فلز پوشش خاصی نیز به فلز افزوده شود.
توجه داشته باشید برخی از دستگاهها تنها قادر به انجام پرداختهای اولیه و معمولی هستند. لذا اگر پرداختهای تخصصیتر و پیچیدهتر نیاز باشد؛ باید تجهیزات پیشرفته و بهروز تهیه شود. به عنوان مثال اگر لازم است بر روی ورق استیل خود روکشهای خاص (BA و جلادهنده) اعمال گردد؛ باید درصدد خریداری و تهیه تجهیزات پیشرفته باشید. بسیاری از شرکتها عملیات پرداخت نهایی را به شرکتهای شخص ثالث برون سپاری میکنند.

روش های پرداخت سطح ورق استیل چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟
همانطور که گفته شد پرداخت سطح یا پوشش دهی آن انواع و اقسام مختلفی دارد که هر کدام باعث بروز ویژگیهای خاص در ورق استیل میشوند. انواع مختلف پوششهای فولاد با استفاده از نامهای صنعتی و استانداردهای موجود، بر اساس مسیر تولید (و نه ظاهر سطح) تعیین میشوند. همچنین ابعاد و اندازه مانند عرض ورق فولاد ضدزنگ که به صورت شیت باشد یا تسمه (و نوار) نیز موجب تفاوت در روشهای پرداخت سطح میشود. در ادامه متداولترین و رایجترین انواع پرداخت سطح یا پوششدهی فولاد ضدزنگ را نام میبریم و هر یک را بهصورت مختصر توضیح میدهیم.
سطوح پرداخت بهوسیله آسیاب
بعد از استفاده از روشهای نورد گرم و نورد سرد و یا اکستروژن، آسیاب به منظور تهیه ورقهای استیل بسیار لازم و ضروری است. در واقع این بخش بهعنوان یک نقطه شروع برای انجام عملیات پرداخت مکانیکی سطح فلزات و فرایند تولید محسوب میشوند. پس از این فرایند و به منظور افزایش مقاومت استیل در برابر خوردگی، سطح آن به کمک اسید شستشو داده میشود تا رسوبهای موجود بر روی آنها (که به دلیل نورد گرم و بازپخت به وجود آمدهاند) از بین بروند.
پرداخت NO.1
در این نوع روش ابتدا ورق استیل تحت نورد گرم قرار میگیرد. سپس به مرحله انجام عملیات حرارتی جهت آنیل شدن منتقل میشود و در نهایت اسیدشویی بر روی ورقها اجرا میشود. بدین ترتیب ورق مات اولیه تولید میشود که از لحاظ ظاهری و زیبایی دکوراتیو چندان مورد توجه نیستند (ظاهر این نوع ورقها زیبا نیست و براقیت زیادی ندارند). در واقع در کاربردهای صنعتی و با دمای کاری بسیار بالا که ظاهر و زیبایی فلز چندان مهم نیست؛ میتوان از این روش برای تولید ورق استیل استفاده کرد.

پرداخت NO.2D
در این روش فولاد تحت نورد سرد قرار میگیرد و سپس به مرحله انجام عملیات حرارتی جهت آنیل شدن منتقل میشود و در نهایت اسیدشویی بر روی ورقها اجرا میشود. این فرایند باعث بهوجود آمدن یک پوشش یکنواخت و صاف میشود که مات است و حالت انعکاسی ندارد. معمولاً از این روش در تولید و ساخت تجهیزات و دستگاههای صنعتی مانند سیستم منبع اگزوز خودرو، تجهیزات شیمیایی و… استفاده میشود.
پرداخت NO.2B
در این روش ورق استیل No. 2D پس از نورد سرد و آنیل شدن و اسیدشویی از غلطکهای صیقلی نرم نیز عبور داده میشود. این مجموعه فرایندها باعث میشوند تا سطح فولاد یکنواخت و صاف شود و همچنین براقیت آن بهتر شود. از این روش معمولاً در ساخت ظروف آشپزخانه، مخازن کم حجم و همچنین در ساخت تجهیزات داروسازی و صنایع غذایی استفاده میشود.

پرداخت به روش آنیلینگ روشن (BA)
در این روش پس از نورد سرد مجدد عملیات حرارتی برای آنیل شدن صورت میگیرد با این تفاوت که در این مرحله، آنیل شدن در یک شرایط کنترل شده و در فضای محافظت شده درون کوره انجام میشود. توجه داشته باشید که اسیدشویی بر روی این فلز انجام نمیشود؛ چرا که پس از آنیلینگ و سردشدن سریع یک لایه به وجود آمده که به عنوان لایه محافظ عمل میکند و این لایه، بهواسطه اسیدشویی از بین میرود. از این روش معمولاً در ساخت وسایل آرایشی، ابزارآلات جراحی و وسایل پخت و پز استفاده میشود.
پرداختهای مکانیکی
در این مجموعه از روشهای پرداخت فولاد، معمولاً سطح فولاد بهواسطه تجهیزات مخصوص تا حدودی پرداخت میشوند.
پرداخت NO.3 و NO.4
در این روش فولادهای ضدزنگ تحت فرایندهایی که در روش 2B انجام میشدند؛ قرار میگیرند. پس از انجام این مراحل سطح ورق استیل پولیش کاری میگردد. سطح ورق پس از این مرحله یکنواخت و انعکاسی است و توسط یک نوار که با سمباده پوشیده شده پرداخت میشود. هر بخش از پرداخت شامل طرحهایی است که برای ایجاد طرح در سطح ورق لازم است. به این نوع سطح، ورق استیل براق نیز گفته میشود.
از ورقهای با سطح NO.3 برای ساخت وسایل معماری و محصولات غذایی استفاده میشود. این در حالی است که از ورقهای با سطح NO.4 برای پنلهای دیواری، آسانسور، سینک و تجهیزات رستوران استفاده میشود.
پرداخت فولاد به روش NO.6
در این روش فولاد تولید شده در روش NO.4 برس خورده میشود (برس نرمتر). سطح این فولاد نسبت به فولاد NO.4 براقیت کمتری دارد و رنگ آن نیز نقرهای مایل به سفید است. تا دهه ۱۹۸۰ از این فولاد بیشتر در زمینههای معماری استفاده میشد؛ اما امروزه از آن کمتر استفاده میشود.
پرداخت فولاد به روش NO.7
در این روش سطح فولاد ضدزنگ بهوسیله یک آسیاب بسیار نرم و ریز پرداخت میشود. پرداخت سطح فولاد بهوسیله آسیاب ریز باعث بهوجود آمدن سطح بسیار براق و انعکاسی میشود. به این نوع ورق، ورق استیل آینهای (میرور) گفته میشود که بسیار کم تولید میشود. به همین دلیل از این روشها در زمینه ساخت وسایل تزیینی و پنلهای دیواری و پوشش ستونها استفاده میشود.
پرداخت فولاد به روش NO.8
در این مرحله ورق استیل بهواسطه آسیابهای ریزتر (نسبت به آسیابهای موجود در روش پرداخت NO.7) پرداخت میشوند. سطح فولادها در این روش بسیار صیقلی هستند و بهعنوان روکشهای آینهای تولید میشود. ازآنجاییکه قدرت انعکاس این نوع پوششها بسیار بالا است؛ در استفادههای روزمره از جمله تابلوها، پنلهای دیواری و وسایل تزیینی استفاده میشود.
بیشتر بخوانید: بهترین ورق های استیل تزئینی کدامند؟
سایر روش های پرداخت سطح ورق استیل
در بالا، روشهای معمول و متداول پرداخت سطح فولادهای ضدزنگ را نام بردیم و هر یک را بررسی کردیم. اما امروزه بسیاری از مهندسان به خواص و ویژگیهای نوین و جدیدی نیاز دارند که با روشهای بالا دستیابی به آنها امکانپذیر نیست. به همین دلیل روشهای دیگری نیز وجود دارند که بهمنظور بروز ویژگی و خواص منحصربهفرد به وجود آمدهاند. در ادامه چند مورد از آنها را با هم بررسی میکنیم.

روش پرداخت TR یا TEMPER ROLLED
برای بهوجودآمدن پوشش TR بر روی فولاد ضدزنگ نیاز است که فولاد ضدزنگ آنیل شده را بهصورت سرد نورد کنیم. این کار باعث میشود تا خواص مطلوب و مدنظر ما به وجود بیایند. توجه داشته باشید که شکل ظاهری فولاد بر اساس آلیاژ و عملیات حرارتی متفاوت است. این نوع فولادها به گونههای مختلفی از جمله نیمه سخت، تمام سخت و… دستهبندی میشوند.
پرداخت معماری
در این روش معمولاً پرداختهای ویژهای بر روی ورق استنلس استیل انجام میشود و همچنین در نهایت به روشهای مختلف و خاصی شستشو داده میشود تا خواص های مدنظر به بهترین شکل بروز یابند. همچنین در ساخت این نوع پوششها از روشهای ترکیبی استفاده میشود که معمولاً بین مهندسان و تولیدکنندگان توافق میشود (متناسب با نیاز).
روش پرداخت Abel Black
در این نوع از پرداخت، فولاد ضدزنگ با استفاده از روش مخصوص و منحصربهفرد رنگآمیزی میشود. این روش بر خلاف رنگآمیزی معمولی یا آبکاری فولاد، بافت فلزی فولاد را حفظ میکند. همچنین از الکتریسیته و مواد شیمیایی به منظور تشکیل یک لایه اکسید تیره نیز استفاده میشود. این اکسید با فلز پایه ادغام میشود و از پوستهپوسته شدن فلز و ازبینرفتن آن جلوگیری میکند. در واقع این پوشش مقاومت فلز و دوام آن را تا مقدار قابل ملاحظهای افزایش میدهد.
روش پرداخت XL Blend S
این پوشش از پراستفادهترین روکشهای فولاد ضدزنگ محسوب میشود. این پوشش قابلیت خودترمیمی دارد و ظاهر آن صاف و یکنواخت است. سطح آن براق و صیقلی نیست. بنابراین نگهداری و تمیزکاری آن ساده است و باعث میشود تا در زمینههای ساخت وسایل حملونقل، مواد غذایی و تجهیزاتی مانند پله برقی از آنها استفاده شود.
معیارهای اندازهگیری زبری سطح فولاد چیست؟
RE یا RZ دو معیار اندازهگیری میزان زبری سطح فولاد هستند که حتماً باید برای هر فولادی مشخص شوند. در واقع این معیارها بر اساس اندازهگیریهایی انجام میشوند که از ارتفاع قله و درههای موجود بر روی سطح فولاد خبر میدهند. توجه داشته باشید که معیارها در مقیاس میکرو اینچ یا میکرومتر اندازهگیری میشوند. همچنین توجه داشته باشید که این اندازهگیریها چندین مرتبه انجام میشوند تا اندازه اعلام شده با کمترین خطا و تلورانس بیان شود. اهمیت این موضوع به دلیل تأثیرگذاری بر خواص و عملکرد فولاد ضدزنگ بسیار بالا است و حتماً باید بیان شود.
برای دریافت مشاوره رایگان، استعلام قیمت و خرید انواع ورق استیل از شرکت وستا سازه با یکی از شمارههای زیر تماس حاصل فرمایید:
021-28426262
09391111886
وستا سازه پلاس مقالات مرتبط با فلزات